Društvo


Ćuprije bez
putnika

02 mostovi kim

„Od svega što čovek u životnom nagonu podiže i gradi, ništa nije bolje ni vrednije od mostova. Oni su važiji od kuća, svetiji su od hramova i svačiji i prema svakom jednaki i korisni. Podignuti su uvek smisleno, na mestu na kojem se ukršta najveći broj ljudskih potreba, istrajniji su od drugih građevina i ne služe ničem što je tajno i zlo. Mostovi spajaju obale reke, ljude, skraćuju puteve i predstavljaju lepotu jednog grada“ – pisao je o mostovima naš književnik, nobelovac Ivo Andrić .

         U svetu ima mnogo legendi o mostovima: onima preko najvećih reka,  najdužim, najvišim nad rekama, najmanjima… Ali ima mostova koji su ostali i bez reka i obala pa su danas izgubili namenu koju su imali u prošlosti. Ili su, pak, zastareli pa su pored njih izgrađeni novi moderniji mostovi.

         Na Kosovu i Metohiji su posebno zanimljiva dva kamena mosta, most Vojinovića u Vučitrnu i Terzijski most kod Đakovice. Zanimljivi su, pre svega, zbog specifičnosti gradnje ali i po tome što ispod njih, Vojinovića most kod Vučitrna, ne teče više reka Sitnica. Na drugoj strani, Terzijski most kod Đakovice je dotrajao i uzan pa samo retki pešaci i stoka prelaze njime. Jednostavno, ovi mostovi su izgubili namenu radi koje su svojevremeno građeni .

         Terzijski most nalazi se kod sela Bistražina, nedaleko od Đakovice, i predstavlja izuzetno značajan primer kamene stare mostogradnje sačuvane u Srbiji. Podignut je preko reke Ribnik (Erenik), verovatno krajem 15. veka, da bi svoj današnji izgled dobio u 18. veku, kada je značajno prepravljen sredstvima bogatog terzijskog esnafa iz Đakovice, po čemu je i dobio ime.  Obnova mosta i vraćanje njegovog prvobitnog izgleda obavljani su u periodu od 1982. do 1984. godine i on se danas nalazi pod zaštitom Republike Srbije, kao spomenik kulture od izuzetnog značaja.

Most je podignut na trasi starog srednjovekovnog karavanskog puta, koji je povezivao Đakovicu sa Prizrenom, a na putu Dubrovnik –Prizren – Skoplje – Solun.

(Opširnije u našem štampanom izdanju)

 

Tekst i fotografije: Zoran Vlašković